Úc: Hạn chế trợ cấp cho người giàu có thể tiết kiệm hàng tỷ đô la ngân sách

Một báo cáo mới đây đã đưa ra một đề xuất đáng chú ý nhằm giải quyết tình hình ngân sách khó khăn của Úc. Theo đó, việc hạn chế quyền tiếp cận các chương trình trợ cấp quan trọng như trợ cấp giữ trẻ, trợ cấp nghỉ phép của cha mẹ, chăm sóc người cao tuổi và lương hưu đối với những người có thu nhập cao nhất có thể giúp tiết kiệm khoảng 21 tỷ đô la mỗi năm. Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh nền kinh tế Úc đang đối mặt với nhiều thách thức và áp lực tài chính chưa từng có.

Đề xuất tiết kiệm ngân sách: Hạn chế trợ cấp cho người giàu

Đề xuất trung tâm của báo cáo mới là một chiến lược táo bạo nhằm tái cơ cấu chi tiêu phúc lợi xã hội của Úc. Cụ thể, báo cáo chỉ ra rằng nếu chính phủ giới hạn khả năng tiếp cận các chương trình như trợ cấp giữ trẻ (child care subsidy), trợ cấp nghỉ phép của cha mẹ (parental leave pay), dịch vụ chăm sóc người cao tuổi (aged care) và lương hưu (pensions) đối với một số nhóm người đóng thuế có thu nhập cao nhất, quốc gia có thể tiết kiệm được một khoản tiền đáng kể lên tới khoảng 21 tỷ đô la mỗi năm. Đây không chỉ là một con số ấn tượng mà còn là một giải pháp tiềm năng để giảm bớt gánh nặng cho ngân sách liên bang, vốn đang phải đối mặt với tình trạng thâm hụt kéo dài. Các chương trình này hiện đang đóng vai trò trụ cột trong hệ thống an sinh xã hội của Úc, hỗ trợ hàng triệu gia đình và cá nhân, từ việc giúp các bậc cha mẹ cân bằng giữa công việc và gia đình đến đảm bảo cuộc sống ổn định cho người về hưu.

Bối cảnh kinh tế Úc: Những thách thức chồng chất

Đề xuất trên không phải là ngẫu nhiên mà xuất hiện trong bối cảnh nền kinh tế Úc đang trải qua giai đoạn đầy khó khăn. Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), người dân Úc đã phải đối mặt với một trong những sự sụt giảm mạnh nhất về mức sống trong số các quốc gia phát triển kể từ đại dịch. Tăng trưởng năng suất lao động vẫn giậm chân tại chỗ, cho thấy những vấn đề cấu trúc sâu sắc hơn trong nền kinh tế. Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) gần đây đã hạ cấp triển vọng kinh tế của Úc, xếp hạng nền kinh tế quốc gia này ở vị trí thứ 18 trong số 30 quốc gia phát triển hàng đầu. Các nhà phân tích tại Deloitte dự đoán rằng nền kinh tế Úc sẽ chỉ tăng trưởng chậm chạp trong hai năm tới, với tốc độ yếu nhất kể từ cuộc suy thoái đầu những năm 1990. Ông Stephen Smith, đối tác của Deloitte Access Economics, nhận định rằng Úc hiện đang 'bị phơi bày về mặt cấu trúc theo những cách khó có thể bỏ qua'. Thêm vào đó, ngân sách quốc gia được dự báo sẽ tiếp tục thâm hụt trong nhiều năm tới, bất chấp các nỗ lực tăng thuế của chính phủ.

Lịch sử cải cách và kỳ vọng hiện tại

Cuộc tranh luận về cải cách kinh tế không phải là điều mới mẻ ở Úc. Cựu Thủ tướng John Howard từng ví cuộc đấu tranh vì cải cách kinh tế giống như 'người chạy đuổi theo một vạch đích cứ lùi xa mãi'. Ông đã sử dụng câu nói này trong một bài phát biểu năm 2005, hai năm trước khi chính phủ Liên đảng của ông thất bại trước Công đảng của Kevin Rudd. Vào thời điểm đó, Công đảng đã cáo buộc chính phủ Howard từ bỏ cải cách cấu trúc và bỏ bê đầu tư cơ sở hạ tầng. Gần một năm kể từ hội nghị thượng đỉnh cải cách kinh tế của chính phủ Albanese, được tổ chức sau chiến thắng lớn của Công đảng trong cuộc bầu cử năm 2025, những kỳ vọng về các thay đổi đáng kể đã được đặt ra. Chính phủ hiện tại tuyên bố đã đạt được điều đó thông qua việc chấm dứt chính sách giảm thuế cho bất động sản (negative gearing) và tăng thuế lãi vốn (capital gains taxes). Đảng Xanh cũng cam kết ủng hộ đổi lại việc trì hoãn cải tổ Chương trình Bảo hiểm Khuyết tật Quốc gia (NDIS). Tuy nhiên, những thách thức kinh tế vĩ mô vẫn còn đó, thúc đẩy các cuộc thảo luận về các biện pháp cải cách triệt để hơn.